Naltrexon (Naltrexonhydrochloride): Uitgebreide Productbeschrijving
Basisinformatie
- Internationale Naam (INN): Naltrexon
- Merknamen in Nederland: Naltrexon HCl Mylan, Naltrexon Accord
- ATC-code: N07BB04
- Beschikbare vormen & sterkten: Tabletten 50 mg. Geprefabriceerde capsules/ vloeistof in apotheekbereiding mogelijk op recept.
- Fabrikanten: Mylan, Accord Healthcare, diverse geregistreerde meer-leveranciers.
- Receptstatus: Uitsluitend op recept verkrijgbaar (UR; Uitsluitend Receptplichtig)
Werkingsmechanisme
Eenvoudige uitleg:
Naltrexon blokkeert in het lichaam de werking van bepaalde stoffen (endorfines en opiaten) die betrokken zijn bij het geven van een “beloningsgevoel”. Hierdoor vermindert de behoefte aan alcohol of opiaten.
Voor specialisten:
Naltrexon is een competitieve opioidreceptor-antagonist (voornamelijk μ-receptor) zonder intrinsieke agonistische eigenschappen. Het remt de activering van het mesolimbische dopaminesysteem dat betrokken is bij verslaving.
Farmacokinetiek
- Absorptie: Snel en goed via orale toediening (max. plasmaspiegel: 1 uur na inname).
- Metabolisering: Lever; omzetting tot actief 6-β-naltrexol (belangrijk voor effect).
- Eliminatie: Vooral via urine, deels via ontlasting.
- Halfwaardetijd: Ca. 4 uur (naltrexon), 13 uur (6-β-naltrexol).
- Duur van werking: 24–72 uur (afhankelijk van dosis en metabole capaciteit).
Gebruik in het dagelijks leven & Beste Praktijken
- Typische startdosering: 25 mg per dag, opbouwen naar 50 mg 1x daags, afhankelijk van verdragen.
- Volwassenen: Meest gebruikelijk: 50 mg 1x daags.
- Kinderen: Gebruik onder 18 jaar alleen op strikte indicatie en specialistische voorschriften.
- Eerste dag: Vaak lager starten (25 mg) om overgevoeligheidsreactie te signaleren.
- Gebruik in Nederland: Wordt, naast klinische settings, regelmatig in poliklinische verslavingszorg voorgeschreven.
- Let op: Een stabiel dagritme en goede inname-instructie verhogen de slagingskans bij behandeling van verslaving.
Inname ‘s ochtends versus ‘s avonds
- Ochtenddosis: Meest gebruikelijk. Kan eventuele slapeloosheid voorkomen.
- Avonddosis: Niet gecontra-indiceerd, maar kan vaker slaapstoornissen veroorzaken.
- Tip: Kies een vast inname-moment passend bij uw dagelijkse routine voor betere therapietrouw.
Met of zonder voedsel? (Nederlandse dieetgewoonten)
- Kan met of zonder voedsel worden ingenomen.
- Inname met wat voedsel (bijvoorbeeld bij het ontbijt of de lunch) kan maagklachten voorkomen.
- Typische Nederlandse maaltijdmomenten bieden vaste ankerpunten voor dagelijkse inname.
Interactiewaarschuwingen
| Interactie | Gevolgen/Risico | Advies |
| Alcohol | Geen direct gevaar, maar effectiviteit bij therapie kan afnemen. | Vermijd alcoholgebruik om optimale behandeling te bevorderen. |
| Opioïde pijnstillers (zoals morfine, oxycodon) | Werking van pijnstilling wordt geblokkeerd, risico op ernstige ontwenningsverschijnselen. | Niet samen gebruiken. Overleg met arts bij pijnklachten. |
| Bepaalde levermedicatie (zoals disulfiram) | Verhoogde kans op leverschade. | Liverfunctietesten vóór en tijdens behandeling; overleg met arts/apotheker. |
| Immunisaties (bv. coronavaccinatie) | Geen bekende interacties. | N.v.t. |
| Voedingsmiddelen | Geen invloed op werking/absorptie gemeld. | N.v.t. |
Indicaties
| Indicatie | Toelichting | Officieel/off-label |
| Alcoholafhankelijkheid | Ter ondersteuning van abstinentie (afblijven van alcohol) | Officieel (SmPC/Geneesmiddelenwet) |
| Opiatenverslaving | Preventie van herval na detoxificatie onder strikt toezicht | Officieel |
| Prikkelbare Darm Syndroom (IBS-D) | Symptoombestrijding | Off-label, experimenteel |
Dosering volgens indicatie
| Doelgroep | Indicatie | Startdosering | Onderhoudsdosering | Opmerkingen |
| Volwassenen | Alcoholafhankelijkheid | 25 mg 1x daags | 50 mg 1x daags | Starten na detoxificatie |
| Volwassenen | Opiatenverslaving | 25 mg 1x daags | 50 mg 1x daags | Geen opioïden 7–10 dagen vooraf |
| Ouderen (>65j) | Zie volw.; monitor leverfunctie | Start laag, titratie | Individueel | Voorzichtig ivm lever/niersfunctie |
| Kinderen (<18j) | Alle indicaties | N.v.t. | N.v.t. | Gebruik alleen onder specialistisch toezicht |
Veiligheidsprofiel & Bijwerkingen
- Zeer vaak: Misselijkheid, buikpijn, moeheid, slapeloosheid, hoofdpijn, angst gevoelens.
- Vaak: Verminderde eetlust, spierpijn, duizeligheid, verhoogde leverwaarden.
- Zelden: Huiduitslag, gewichtsverlies, depressieve klachten.
- Ernstige bijwerkingen: Leverbeschadiging (altijd leverwaarden monitoren!), ernstige allergische reacties, hallucinaties.
| Bijwerking | Frequentie | Advies |
| Misselijkheid / braken | Zeer vaak | Meestal tijdelijk, neem met voedsel in |
| Leverfunctie-afwijkingen | Vaak | Regelmatige controles bij huisarts/apotheek |
| Ernstige overgevoeligheid | Zelden | Direct medische hulp zoeken |
Richtlijnen voor correct gebruik (Apotheekpraktijk, Nederland)
- Neem bij voorkeur op een vast moment, passend bij het dagelijks ritme.
- Laat de omgeving (hulpverlener, familie) zo mogelijk weten dat u dit medicijn gebruikt, voor ondersteuning.
- Stop niet plotseling zonder overleg met arts of verslavingszorg.
- Laat leverwaarden regelmatig controleren (uiterlijk 3 tot 6 maanden na start).
- Informeer medisch personeel over uw naltrexongebruik bij ziekenhuisopname of spoedgevallen.
- Niet combineren met opioïde pijnstillers; bij pijn bespreek alternatieven met arts/apotheek.
- Medicatie koel en droog bewaren, buiten bereik van kinderen.
Alternatieven & Vergoedingsstatus (Nederland & Zorginstituut Nederland)
- Disulfiram (Antabus®): Remt alcoholafbraak, effectief, maar bijwerkingen bij gebruik van alcohol.
- Acamprosaat (Campral®): Stabiliseert hersenactiviteit, goed verdragen, geen leverbelasting, minder effectief bij sterke craving.
- Opioïde substitutiemedicatie (methadon, buprenorfine): Specifiek voor opioïdverslaving, andere werkingsmechanismen en toedieningsregimes.
- Psychosociale therapie: Altijd basisbehandeling, medicatie slechts ondersteunend.
Juridische status, registratie, vergoeding
- Geregistreerd in Nederland: Ja, als receptgeneesmiddel onder strikte regelgeving conform CBG-MEB/SKN/UR.
- Vergoeding: Naltrexon wordt vergoed door de basisverzekering (Zorginstituut Nederland), mits voorgeschreven voor de geregistreerde indicaties.
- Apotheeklevering: Alleen op recept van huisarts of verslavingsarts, elektronische recepten gebruikelijk.
Recente richtlijnen & Onderzoek (2022–2025)
- NHG-Standaard: Stelt naltrexon als voorkeursmiddel bij alcoholafhankelijkheid, naast acamprosaat. (NHG-Standaard, 2023 update)
- Multidisciplinaire richtlijn middelengebruik: Geeft de voorkeur aan naltrexon post-ontwenning boven disulfiram vanwege breder veiligheidsprofiel.
- Internationale meta-analyses (2022–2024): Bevestigen effectiviteit naltrexon bij cravingvermindering en abstinentiebehoud.
Beschikbaarheid & Levering
| Verpakkingsgrootte | Prijs (indicatie, 2024) | Verzendtijd Amsterdam | Verzendtijd Rotterdam | Verzendtijd Groningen | Verzendtijd Maastricht |
| 30 tabletten á 50 mg | ca. €28,- | Voorraad/24u | 24-48u | 24-48u | 24-48u |
| 100 tabletten á 50 mg | ca. €85,- | Voorraad/24u | 24-48u | 48u | 48u |
FAQ – Veelgestelde vragen
- Kan ik stoppen met naltrexon als ik geen behoefte meer heb aan alcohol of opiaten?
Stop altijd in overleg met uw arts. Om terugval te voorkomen wordt doorgaans een behandelduur van minimaal 6–12 maanden geadviseerd. - Is naltrexon verslavend?
Nee, naltrexon veroorzaakt geen lichamelijke afhankelijkheid of gewenning. - Mag ik autorijden tijdens het gebruik van naltrexon?
In het algemeen wel, maar let op bij het starten op mogelijke bijwerkingen zoals duizeligheid of slaperigheid. - Wat gebeurt er als ik per ongeluk mijn dosis vergeet?
Sla de vergeten dosis over en neem de volgende dosis op het gebruikelijke tijdstip; nooit een dubbele dosis innemen. - Zijn er situaties waarin ik naltrexon direct moet stoppen?
Bij ernstige huiduitslag, onverklaarbare geelzucht of heftige buikpijn, direct medisch contact opnemen. Stop niet abrupt zonder overleg.
Let op: deze informatie is bedoeld als aanvulling op persoonlijk advies van uw arts/apotheker. Raadpleeg bij twijfel altijd uw zorgverlener.
