Reglan (Metoclopramide)

Reglan (Metoclopramide) – Patiëntvriendelijke Informatie voor Nederland

Basisinformatie

• Internationale Naam (INN): Metoclopramide
• Merknamen in Nederland: Reglan®, Metoclopramide Accord, Metoclopramide Mylan, Metoclopramide Teva
• ATC-code: A03FA01
• Beschikbare vormen en sterktes:
  • Tabletten: 10 mg
  • Drank (oplossing): 1 mg/ml
  • Injectievloeistof: 5 mg/ml
• Fabrikanten: Accord Healthcare, Mylan, Teva Nederland, diverse generieke leveranciers
• Receptstatus: Uitsluitend op recept (UR-geneesmiddel)

Werking (Werkingsmechanisme)

Metoclopramide werkt door de werking van dopamine-receptoren in de hersenen en in het maag-darmkanaal te blokkeren. Hierdoor versnelt het de maaglediging en vermindert het misselijkheid en braken. Voor specialisten: het is een centrale en perifere D₂-receptorantagonist met lichte 5-HT₃-antagonistische werking, wat leidt tot versterking van de motiliteit van de bovenste delen van het maag-darmkanaal.

Farmacokinetiek

Toepassing in het dagelijks leven & best practices

Meestal wordt metoclopramide kortdurend gebruikt bij misselijkheid en braken door migraine, gastro-intestinale aandoeningen of als ondersteuning bij chemotherapie. De arts bepaalt de dosering afhankelijk van uw klachten. Het Nederlandse dieet heeft geen specifieke beperkingen, wel mag alcoholgebruik beperkt zijn bij dit middel. Houd u aan het doseringsschema, neem contact op met uw apotheek bij vragen.

Inname in de ochtend versus avond

• Ochtend: Kan handig zijn als u vooral in de ochtend misselijk bent (zwangerschap, migraine).
• Avond: Bij avondklachten of als misselijkheid samenhangt met het slapengaan.
• Tip: Houd dagelijkse inname op vaste tijden aan voor maximale effectiviteit, bijvoorbeeld vóór maaltijden bij een vast eetpatroon.

Inname met of zonder voedsel

• Met voedsel: Kan de werking op de maaglediging optimaal ondersteunen.
• Zonder voedsel: Kan bij sommige mensen de kans op bijwerkingen verlagen (zoals diarree of buikpijn), maar volgt u altijd het advies van uw behandelend arts of apotheker.
• Nederlandse eetcultuur: Met een vaste maaltijdstructuur is het raadzaam het middel steeds vóór een maaltijd in te nemen.

Interacties

Indicaties

Dosering volgens indicatie

Veiligheidsprofiel en bijwerkingen

• Vaak (1-10%): Sufheid, diarree, vermoeidheid, hoofdpijn, slaperigheid
• Soms (0,1-1%): Bewegingsstoornissen (tardieve dyskinesie), spierkrampen, onrust
• Zelden (<0,1%): Ernstige allergische reacties, hartritmestoornissen, convulsies
• Waarschuwing: Verhoogd risico op bewegingsstoornissen bij langdurig of hoge dosering gebruik, vooral bij kinderen en ouderen

Gebruikstips van apotheek of kliniek

• Gebruik metoclopramide niet langer dan 5 dagen achtereen zonder medisch overleg.
• Overleg bij voortdurende misselijkheid met uw huisarts.
• Bewaar het medicijn op kamertemperatuur. Buiten bereik van kinderen houden.
• Meld bij bewegingsstoornissen of spiertrekkingen direct bijwerkingen bij uw arts of apotheek.
• Ervaring en ondersteuning krijgt u bij uw apotheek, indicatie-informatie via www.apotheek.nl en www.ikgeeftoestemming.nl

Alternatieve behandelingen (NFZ-vergoedbare opties)

• Domperidon: Ook tegen misselijkheid, minder geschikt bij hartaandoeningen. Voordeel: minder centrale bijwerkingen. Nadeel: QTc-verlenging op het ECG.
• Ondansetron: Vooral bij misselijkheid door chemotherapie, geen bewegingsstoornissen, maar hogere kosten. Voordeel: effectief, nadeel: verstopping, minder vergoed in andere indicaties.
• Meclozine (Primatour®): Gebruik bij reisziekte, soms slaperigmakend.
• Niet-medicamenteuze opties: Kleinere maaltijden, gember, voldoende vocht, rust.

Uw apotheker kan adviseren welke middelen in uw geval passend zijn en welke (deels) worden vergoed door de Nederlandse zorgverzekering (NFZ). Vraag altijd na bij uw verzekeraar.

Juridische & vergoedinginformatie in Nederland

• Registratienummer (CBG): Zie bijsluiter, product staat geregistreerd bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG)
• Receptplicht: UR-geneesmiddel, uitsluitend op recept verkrijgbaar
• Vergoeding (NFZ): Vaak volledig vergoed bij officiële indicatie; controleer polisvoorwaarden
• Leveringsvoorwaarden: Conform Nederlandse Geneesmiddelendistributie (GDP)
• Maximale afleverhoeveelheid: Volgens recept en geneeskundige noodzaak

Nieuwe onderzoeken & richtlijnen (2022–2025)

• De NHG-Standaard (2023, herziening) behandelt metoclopramide als tweedelijnsoptie bij aanhoudende misselijkheid of braken.
• Het LNA (Landelijk Netwerk Acute Zorg) adviseert korte kúren bij acuut braken bij kinderen (max. 5 dagen) i.v.m. bijwerkingen (LNA-rapport 2024).
• Internationaal: EMA adviseert alertheid op bewegingsstoornissen en leeftijdsgrens voor kindergebruik (EMA/658570/2023).
• RECENT STUDIE (VUMC, 2024): Bevestigt veiligheid bij kortdurende toepassing, risicoprofiel blijft ongewijzigd t.o.v. eerdere jaren.

Beschikbaarheid & levering

• Verpakkingsgroottes: Tabletten 20, 30, 100 stuks; drank 120 ml; injectievloeistof 10 ampullen
• Indicatieve prijs: €6–€15 per 30 tabletten (afhankelijk van leverancier, fabrikantstand)

Veelgestelde vragen (FAQ)

1. Wat moet ik doen als ik een dosis vergeet?
   Neem deze zo snel mogelijk alsnog in tenzij het bijna tijd is voor de volgende dosis. Sla de gemiste dosis over; neem nooit een dubbele dosis.
2. Kan ik metoclopramide gebruiken als ik zwanger ben of borstvoeding geef?
   Bespreek dit altijd met uw arts. Gebruik uitsluitend op medisch advies voor kortdurende behandeling van ernstige misselijkheid.
3. Mag ik autorijden als ik dit middel gebruik?
   Wees voorzichtig: het middel kan sufheid veroorzaken. Neem geen deel aan verkeer als u zich slaperig voelt.
4. Zijn er voedingsmiddelen die ik moet vermijden?
   Er zijn geen specifieke voedingsmiddelen verboden, maar vermijd overmatig gebruik van alcohol en zeer vette of zware maaltijden.
5. Waar kan ik meer informatie krijgen?
   Raadpleeg www.apotheek.nl, uw eigen apotheek of behandelend arts.